![](http://mirasmaktoob.com/wp-content/uploads/2022/04/elihiatnakhostin.jpg)
اهالی فلسفه در صحبت کردن از سرآغازهای فلسفه اروپایی گریزی ندارند؛ از اینکه به فلسفه پیشاسقراطی بهعنوان نقطه عزیمت خویش نظر داشته باشند؛ نقطه عزیمتی که اگرچه برخی آن را فلسفه محض نمیدانند اما از سوی دیگر آغازی است برای فلسفه طبیعی.
در این میان اما پژوهشگرانی چون ورنر یگر اعتقاد دارند که در دنبالکردن ردپای خاستگاههای الهیات فلسفی یا الهیات طبیعی نیز باید به اندیشه نخستین فیلسوفان یونانی یا همان فلاسفه پیشاسقراطی مراجعه کرد. الهیاتی که سرچشمههای وجود را در طبیعت جست و جو میکند. از منظر تبارشناسی مفهومی الهیات طبیعی میتوان گفت که تعبیر الهیات طبیعی از کتاب «درباره شهر خدا» سنت آگوستین برای نخستینبار مطرح شد.
به این ترتیب است که باید گفت «الهیات نخستین فیلسوفان یونان» سعی دارد به نحوی صریح و روشن جایگاه ممتاز اندیشمندان پیشاسقراطی را در سرآغازهای الهیات فلسفی یونان شرح دهد.
کتاب حاضر که ماحصل مجموعه سخنرانیهای است که ورنر یگر ذیل سخنرانیهای گیفورد در سالهای دهه ۴۰ قرن ۲۰ در دانشگاه شیکاگو ایراد کرده است، بهدنبال تحقیق و تفسیر مجدد آندسته از قطعات بهجا مانده اندیشمندان پیشاسقراطی است که به زعم ورنریگر پیشتر از سوی شارحان دوره جدید تفسیر نادرست شدهاند و دقیقا این تفسیرهای نادرست بی توجه به بن مایههای کیهانشناختی تفکرات ایشان بنمایه الهیاتی نگاه فیلسوفان پیشا سقراطی را نادیده گرفته است.
وی همچنین مباحث متعددی را در این مجموعه تحلیل کرده که از جمله آنها میتوان به الهیات متفکران یونانی، الهیات طبیعت شناسان میلتوس، تئوگونیهای مرسوم به ارفئهای، منشا آموزه الوهی بودن نفس، سر وجود نزد پارمنیدس، هراکلیت و امپدکلس اشاره کرد.
همچنین «اندیشمندان غایت انگار: آناکساگوراس و دیوگنس»، «نظریههایی در باب سرشت و خاستگاه دین» عنوان دو سرفصل پایانی این کتابند.
چند دهه پیش از آن، «ادوارد کِرد» اثر بسیار مهمی را با عنوان تطور الهیات در فیلسوفان یونان نگاشت که به تحقیق و مطالعه در باب اندیشه دینی یونان از افلاطون تا افلوطین میپرداخت، اما «یگر» با این شعار که اندیشههای فلسفی درباره الوهیت را باید در خلال آرای اندیشمندان پیش از افلاطون یعنی در همان سرآغازها جستجو کرد، محور سخنرانیهایش را به موضوع الهیات در دوره پیشسقراطی، یعنی دوران ماقبل سقراط و افلاطون محدود کرد.
کتاب الهیات نخستین فیلسوفان یونان تألیف ورنر یگر با ترجمه فریده فرنو با شمارگان ۵۰۰ نسخه در ۴۲۳ صفحه و به قیمت ۲۱۰ هزار ریال از سوی انتشارات حکمت منتشر شده است.