در گروه «ادبیات ـ متون قدیم» چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران، «دو رساله در عروض فارسی از قرن ششم هجری: رساله در عروض» به عنوان نامزد جایزه معرفی شد و به مرحلۀ دوم داوری راه یافت.
«دو رساله در عروض فارسی از قرن ششم هجری» با تصحیح سیدمحمدحسین حکیم، از سوی مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب چاپ و منتشر شده است.
این کتاب شامل تحلیل و بررسی و تصحیح انتقادی دو رساله در عروض فارسی از قرن ششم هجری است: «رساله در عروض» تأليف مسعود بن احمد سیفی نیشابوری و «منهاج العروض» تألیف انوری ابیوردی.
این رسالهها کهنترین رسائل مستقل در فن عروض فارسی هستند که میشناسیم. هر دو رساله بر اساس شیوه یوسف عروضی ـ بنیانگذار عروض فارسی ـ نوشته شدهاند.
چون این شیوه عروضنویسی به مرور منسوخ شد، گزارش این رسالهها از نظر تاریخ عروض فارسی بسیار اهمیت دارد. همچنین این رسالهها کمک شایانی به روشن شدن سیر انتقال و تأثیرگذاری شیوه یوسف عروضی تا نیمه قرن هشتم هجری میکند.
با انتشار منهاج العروض متن یک رساله منثور از یک شاعر بلندآوازه فارسی از قرن ششم هجری یعنی انوری که پیشتر هیچ یک از آثار منثور او به دست نیامده بود، نیز در دسترس قرار میگیرد.
در ادامه فهرست نامزدهای گروههای مختلف چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران را که تاکنون معرفی شده است، میبینید.
کتابهای زیر در گروه «کلیات و تاریخ علم» به مرحله دوم رسیدند؛
ـ مباحثی در فلسفه ریاضیات: سیری در مرزهای ریاضیات و فلسفه، تألیف پیام سراجی، تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، ۱۴۰۳، ۲۲۰ص.
ـ تاریخ پیدایش علوم جدید در اروپا، تألیف پائولو روسی، ترجمه بهاءالدین بازرگانیگیلانی، تهران: کویر، ۱۴۰۲، ۴۸۰ص.
ـ تحریر کتاب الاُکَر لثاوذوسیوس: رسالهای در هندسه کره، تألیف نصیرالدین محمد طوسی، تصحیح و ترجمه معصومه امیری مقدم، زیر نظر حسین معصومیهمدانی، تهران: مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب، ۱۴۰۳، ۳۴۶ص.
ـ لب الحساب، تألیف علی بن یوسف بن علی، تصحیح نرگس عصارزادگان، ناظر علمی: محمد باقری، ۱۴۰۳، ۵۳۲ص.
ـ کاشانی شناخت: پژوهشی در آثار ریاضی غیاث الدین جمشید کاشانی، تألیف یونس کرامتی، تهران: میراث مکتوب، ۱۴۰۳، ۲۹۵ص.
چهار کتاب در گروه «ریاضیات» برای داوری دوم انتخاب شدند؛
ـ آنالیز تصادفی در مالی همراه با شبیهسازی، تألیف کانهو چوئه، ترجمه سیدنوراله موسوی و سیما مشایخی، اراک: دانشگاه اراک، ۱۴۰۳، ۲ج.
ـ لبخند تلاطم، تألیف امانوئل درمن، مایکل میلر با همکاری دیوید پارک، ترجمه محمد جلودارممقانی و علی صفدریوایقانی، تهران: دانشگاه علامه طباطبائی، ۱۴۰۳، ۶۰۵ص.
ـ توپولوژی جبری. گروه بنیادی، تألیف مگردیچ تومانیان و هادی زارع، تهران: مرکز نشر دانشگاهی، ۱۴۰۳، ۱۸۳ص.
ـ فضاهای تابعی و طولپاییها، تألیف فرشته سعدی، تهران: دانشگاه تربیت مدرس، ۱۴۰۳، ۳۳۲ص.
در گروه «فیزیک» نیز تنها یک اثر به ادامه رقابت دعوت شد؛
ـ مهندسی پلاسما، تألیف مایکل کایدر و آیزاک آی. بیلیس، ترجمه بابک شکری، تهران: دانشگاه شهید بهشتی، ۱۴۰۳، ۵۸۱ص.
در گروه «هیئت و نجوم» هم یک اثر به عنوان نامزد اعلام شد؛
ـ در جستجوی فهم کیهان، تألیف بهرام مشحون و شانت باغرام، تهران: فرهنگ نشر نو؛ با همکاری نشر آسیم، ۱۴۰۳، ۳۰۰ص.
کتابهای زیر در گروه «زیستشناسی» در مرحله دوم داوری میشوند؛
ـ فیزیولوژی و سوختوساز میکروارگانیسمهای پروکاریوت، تألیف بیونگ هونگ کیم و جئفری مایکل کد، ترجمه روحاله خیری و محمدعلی آموزگار، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۷۱۰ص.
ـ سامانههای پایدار بایوفلاک برای تولید میگوی دریایی، تألیف زاچی ماتزلیچ سموچا، ترجمه قاسم محمدی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۷۱۵ص.
ـ ماهی زبرا در پژوهشهای زیستپزشکی، ویرایش ساموئل کارتنر، جودیت آیزن، سوزان فارمر، کارن گیلمن، مایکل کنت و جورج سندرز، ترجمه علی طاهری میرقائد، حمید چوبینه، مهدیه مغانی قهرمانلو و صدف سیفالهیانار، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۳ج.
دو کتاب در گروه «زمینشناسی» به مرحله دوم داوری رسیدند؛
ـ اهمیت زیستچینهشناختی و زمینشناختی فرامینیفرهای پلانکتون، تألیف مارسیل ک. و بوداغر- فاضل، ترجمه ابراهیم محمدی و مهدی قائدی، کرمان: دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته، ۱۴۰۳، ۴۰۵ص.
ـ شناخت گسلها: شناسایی، سنسنجی و مدلسازی، تألیف دیوید تاتر و کریستین باندس، ترجمه علیرضا روانخواه و محمدعلی شیرینزاده، ویرایش عسگر صلاحی، اردبیل: دانشگاه محقق اردبیلی، ۱۴۰۳، ۵۰۱ص.
*******
موضوع « علوم اجتماعی»
موضوع «علوم اجتماعی» چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نامزدهای خود را در گروههای «جامعهشناسی»، «علوم سیاسی»، «ارتباطات و رسانه»، «اقتصاد»، «حقوق»، «آموزش و پرورش»، «علوم نظامی»، «مدیریت» و «محیط زیست» معرفی کرد.
در گروه «جامعهشناسی» دو کتاب به مرحله دوم داوری راه یافت؛
ـ خودهای فارسیخو: خاطرات خطه و خاستگاه ماقبل ملیگرایی، تألیف مانا کیا، ترجمه علیرضا عامری، ویرایش هادی بهی، تهران: ثالث، ۱۴۰۳، ۷۷۰ص.
ـ مردمشناسی دین: مناسک و آیینهای مذهبی در ایران، تألیف علی بلوکباشی، تهران: دکتر محمود افشار، ۱۴۰۲، ۶۴۴ص.
تنها اثری که در مرحله دوم در گروه «ارتباطات و رسانه» داوری میشود؛
ـ چشم خدایگان: تاریخ اجتماعی هوش مصنوعی، تألیف متیو پاسکویینلی، ترجمه سهیل رضانژاد، تهران: هرمس، ۱۴۰۳، ۳۳۵ص.
در گروه «علوم سیاسی» نیز آثار زیر به مرحله دوم ارزیابی رسیدند؛
ـ ابداع فرد: ریشههای لیبرالیسم غربی، تألیف لری سیدنتاپ، ترجمه زانیار ابراهیمی، ویرایش شهرام رجبزاده، تهران: هرمس، ۱۴۰۲، ۵۱۲ص.
ـ ملتسازی: چرا برخی کشورها یکپارچهتر میمانند و برخی تجزیه میشوند؟ تألیف آنرهاس ویمر، ترجمه محمدرضا فدایی، تهران: شیرازه کتاب ما، ۱۴۰۳، ۴۷۳ص.
ـ الاهیات سیاسی در یهودیت، تألیف مهدی فداییمهربانی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، ۱۴۰۳، ۵۸۸ص.
رقابت در گروه «اقتصاد» بین کتابهای زیر است؛
ـ بحرانهای مالی جهانی: ناگفتههای بحران مالی جهانی، مروری بر مهمترین بحرانهای اقتصادی و مالی جهان با تکیه بر بحران مالی سال ۲۰۰۸، تألیف میرابوطالب بدری، داور و ویرایش علمی: سمانه قلیپور، تهران: شرکت چاپ و نشر بازرگانی، ۱۴۰۳، ۳۴۳ص.
ـ اقتصاد زیستی: مبانی دانشی، راهبردهای سیاستی و نوآوریهای صنعتی، تألیف سیدمهدی علوی، ویرایش مهناز یزدانیفرساد، تهران: مرکز نشر دانشگاهی،۱۴۰۳، ۷۱۴ص.
ـ سرمایهداری مرد، قاتل: فئودالیسم فناورانه، تألیف یانیس واروفاکیس، ترجمه زهرا عبدالمحمدی، تهران: روزنه، ۱۴۰۳، ۲۶۰ص.
ـ ابرتهدیدها: ده روند خطرناکی که آینده ما را تهدید میکنند و چگونگی مقابله با آنها، تألیف نوریل روبینی، ترجمه وحید موسویداور، تهران: مؤسسه فرهنگی و هنری دیدگاه کاوش و سازندگیدکسا، ۱۴۰۳، ۴۶۶ص.
ـ تکامل نظامهای اقتصادی: انواع سرمایهداری در اقتصاد جهانی،تألیف باری کلارک، ترجمه عباس خندان، تهران: دانشگاه خوارزمی، ۱۴۰۳، ۶۳۷ص.
در گروه «حقوق» سه کتاب در مرحله دوم ارزیابی میشوند؛
ـ نظریه عمومی توثیق عینی، تألیف جلیل قنواتی و محمد محلی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۴۴۴ص.
ـ نظریه عمومی عوض در حقوق اسلامی، تألیف سیدمصطفی محققداماد، تهران: سخن؛ با همکاری مرکز نشر علوم اسلامی، ۱۴۰۲، ۴۶۳ص.
ـ رویکردهای جامعهشناختی در جرمشناسی، تألیف ایمون کارابین، الکساندرا کوکس، پام کوکس، ایزابل کروهورست، آنا دی رونکو، پیت فوسی، آنا سرگی، دارن تیل و جکی تورتون، ترجمه هوشنگ نایبی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات، ۱۴۰۳، ۹۱۵ص.
در گروه «آموزش و پرورش» تنها یک اثر راهی داوری مرحله دوم شد؛
ـ علوم تربیتی مدرن و پرسش از هویت و روششناسی علوم تربیت اسلامی، تألیف علی لطیفی، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه؛ مرکز مدیریت حوزههای علمیه، معاونت پژوهش؛ دبیرخانۀ حمایت از طرحهای پژوهشی، ۱۴۰۳، ۴۹۴ص.
در گروه «علوم نظامی» نیز آثار زیر برای برگزیده شدن رقابت میکنند؛
ـ ۳۳ استراتژی جنگ، تألیف رابرت گرین، ترجمه صدیقه اوشنی، ویرایش مرجان شمیلشوشتری، قم: یوشیتا، ۱۴۰۳، ۶۶۴ص.
ـ جنگ هوشمند: چشمانداز تحول نظامی در عصر هوش مصنوعی، تألیف مینگ شی وو، ترجمه قاسم محمدعلیپور یامچی، تهران: هوشمند، ۱۴۰۳، ۶۰۰ص.
ـ آن سوی اروند، تلاش برای تثبیت فاو: شروع عملیات دفاع متحرک عراق، انتقاد از عراق برای استفاده از سلاح شیمیایی ۱۱ اسفند ۱۳۶۴ تا ۱۰ فروردین ۱۳۶۵، تألیف احمد نصرتی، نظارت محتوایی: مسعود سرمدی، ویراستار و مسئول آمادهسازی: هانیه مرشدی، تهران: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، ۱۴۰۳، ۱۲۸۰ص.
ـ جنگ در فراسوی مرز: قرارگاه رمضان در جنگ عراق با ایران، تألیف رضا صادقی، بهکوشش گروه مطالعات و جغرافیای نظامی، ناظر: محمدباقر ذوالقدر، ویرایش متن: لیلا مهدوینیا، تهران: سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، مرکز تحقیقات و اسناد دفاع مقدس، ۱۴۰۳، ۹۶۸ص.
برای ارزیابی در مرحله دوم کتابهای زیر در گروه «مدیریت» معرفی شدند؛
ـ پایش و نظارت راهبردی در سازمانهای بزرگمقیاس، تألیف آراد قنبریزاده و علی بزرگیامیری، تهران: شهرداری تهران، مرکز مطالعات و برنامهریزی شهر تهران، ۱۴۰۳، ۴۰۹ص.
ـ مبانی مهندسی مالی و مدیریت ریسک، تألیف محمد محمدی، ریحانه محمدی و حمیدرضا شاهی، اراک: ارشک، ۱۴۰۳، ۴۶۸ص.
ـ فرهنگ سازمانی و رابطه آن با جو و هویت سازمانی از نگاه دانشمندان مدیریت، ویراستاران: نیل ام. اشکناسی، سلست پی. ام. وایلدروم و مارک اف. پترسون، ترجمه پرویز احمدی، تهران: شرکت آیندهآموزان آتا، ۱۴۰۳، ۷۸۰ص.
ـ مدیریت استعداد، ویراستاران: دیوید جی. کالینگر، کامل ملاحی، واین اف. کسیو، ترجمه علیرضا رجبی پورمیبدی، اسما محمدی، فهیمه دوستحسینی و علیرضا جهانفکر، یزد: دانشگاه یزد، ۱۴۰۳، ۸۰۵ص.
در گروه «محیط زیست» تنها یک اثر ارزیابی میشود؛
ـ ردپای هومو بر زیستسپهر: از اسطوره تا فضا، تألیف نصرتالله صفائیان، ویرایش دیانا عسکری زاده و محمدحسن جوری، تهران: معین، ۱۴۰۳، ۳۱۰ص.
*******
موضوع «کلیات»
در گروههای «کتابداری، دایرةالمعارفها، اسناد و تاریخ مطبوعات و نسخ خطی» از موضوع «کلیات» ۷ کتاب به مرحله دوم داوری چهلوسومین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران راه یافتند.
در گروههای «کتابداری، دایرةالمعارفها، اسناد و تاریخ مطبوعات» آثار زیر به مرحله نهایی راه پیدا کردند:
مجموعه آثار میرزاحسن رشدیه تبریزی متوفای ۱۳۲۳ش، پژوهش سیدرضا باقریانموحد، قم: مؤسسه فرهنگی طه، کتاب طه
فهرست منابع غیرکتابی کتابخانه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران همراه با نمایه تحلیلی، تألیف مریم امینی، تهران: دانشگاه تهران
موسوعة آیات الاحکام: طبقا لمذهب اهل البیت علیهمالسلام مع المقارنة للمذاهب الأخری، تألیف قدرتالله انصاری، محمدجواد انصاری، حسین انصاری، حبیب حائریزاده، غلامرضا زاهدیتبار، سیدعلیاکبر طباطبائیخوزانی، سیدجواد قریشیامیری، سید محمدرضا فیاضی بروجنی و علیاصغر مرادیافراپلی، تحقیق روحالله انصاری، یونس فرخنده و عباس کوهی، تهران: پژوهشکده باقر العلوم علیهالسلام
فرهنگ تاریخی پوشاک، تألیف منصوره عرب، تهران: کتاب بهار
دهخدا و لغتنامه، تألیف مریم میرشمسی، تهران: قطره
اصناف روزنامهنگاری و مطبوعاتی تهران (۱۳۵۷ تا ۱۴۰۳)، تألیف فرید قاسمی، تهران: جهان کتاب.
در موضوع «نسخ خطی» تنها یک اثر به مرحله دوم داوری رسید:
متون پیشااسلامی موجود در کتابخانه آستان قدس رضوی (نسخههای خطی و چاپ سنگی)، تألیف فاطمه جهانپور، ویرایش محسن ناجینصرآبادی، مشهد: سازمان کتابخانهها، موزهها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی
*******
موضوع «فلسفه و روانشناسی»
دبیرخانه چهلوسومین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نامزدهای موضوع «فلسفه و روانشناسی» را در گروههای «فلسفه اسلامی»، «فلسفه غرب»، «منطق» و «روانشناسی» معرفی کرد.
دو کتاب زیر در گروه «فلسفه اسلامی» به عنوان نامزد انتخاب شدند:
عقل نزد فارابی، ابنسینا و ابنرشد، تألیف هربرت دیویدسن، ترجمه حسن قنبری، تهران: علم، ۱۴۰۳، ۵۵۲ص.
المبدأ و المعاد، تألیف ابوعلی حسین بن عبدالله بن سینا، تصحیح سیدحامد هاشمی، ویرایش علمی: سیدمحمود یوسفثانی، تهران: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، ۱۴۰۳، ۵۱۸ص.
در گروه «فلسفه غرب» آثار زیر در مرحله دوم ارزیابی میشوند:
ذاتگرایی علمی، تألیف برایان الیس، ترجمه ابراهیم دادجو، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، ۱۴۰۳، ۶۸۰ص.
فیزیک، تألیف ارسطو، ترجمه اسماعیل سعادت، بازنگری و ویرایش: حسین معصومیهمدانی، تهران: هرمس، ۱۴۰۳، ۵۱۷ص.
آغازین بنیادهای متافیزیکی منطق با رهسپارشدن از لایبنیتس، تألیف مارتین هایدگر، ترجمه طالب جابری، زیرنظر محمدمهدی اردبیلی، تهران: نی، ۱۴۰۳، ۳۵۰ص.
شرح انتقادی حسیات استعلایی از کتاب نقد عقل محض (مباحث مکان و زمان): بررسی انتقادی و تطبیقی فلسفه نظری کانت ۲، تألیف حسین غفاری، تهران: حکمت، ۱۴۰۳، ۲۷۲ص.
تکاثری که به عنوان نامزد این موضوع در گروه «منطق» انتخاب شد به شرح زیر است:
نظریه برهان: حساب رشته: چارچوبی برای معنا و منطق، تألیف داود حسینی، ویرایش مریم ربانی، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی در علوم اسلامی و انسانی (سمت)؛ پژوهشکدۀ تحقیق و توسعۀ علوم انسانی، ۱۴۰۳، ۳۷۵ص.
کتابهای زیر در گروه «روانشناسی» به مرحله دوم داوری رسیدند:
درآمدی بر روانشناسی خرد، ویراستار رابرت. جِی. استرنبرگ و جودت گلاک، ترجمۀ پروین کدیور و محمدجعفر جوادی، تهران: کتاب ارجمند، ۱۴۰۳، ۳۹۰ص.
آسیبشناسی خانواده: با نگرش به منابع اسلامی، تألیف محمدرضا سالاریفر، سجاد فروزش، عباسعلی هراتیان و یحیی داوری، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، ۱۴۰۳، ۳۵۶ص.
*******
موضوع «دین»
چهلوسومین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران ۳۲ کتاب در گروههای «کلیات اسلام»، «علوم قرآنی»، «حدیث»، «سیره»، «فقه و اصول»، «کلام»، «اخلاق»، «عرفان» و «ادیان دیگر» به عنوان نامزد معرفی شدند.
در گروه «کلیات اسلام» تنها یک اثر به مرحله دوم داوری رسید:
ـ مرد تدبیر و مدارا: احوال، افکار و آثار آیةالله حاج شیخ عبدالکریم حائرییزدی (م ۱۳۵۵ق)، تألیف سیدعباس رضوی، زیر نظر رضا مختاری، قم: مؤسسۀ کتابشناسی شیعه، ۱۴۰۳، ۱۱۲۰ص.
رقابت در گروه «علوم قرآنی» بین ۸ کتاب زیر است:
ـ انگارۀ بنات الله از کشاکش سنت و تجدد، تألیف زهرا محققیان، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۴۰۳، ۳۷۲ص.
ـ تمدن در قرآن، تألیف رمضان محمدی و راضیه تبریزیزادهاصفهانی، ویرایش علی حائریمجد، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه؛ مرکز پژوهشی تمدن اسلامی پیامبر اعظم صلیاللهعلیهوآله، ۱۴۰۳، ۴۴۲ص.
ـ مبانی تفسیر اجتماعی، تألیف سیدمصطفی احمدزاده، سرویراستار: محمدباقر انصاری، ویرایش وحید حامد، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ۱۴۰۳، ۲۸۰ص.
ـ تأویل در روایتهای تفسیری، تألیف محمد مرادی، قم: مؤسسۀ فرهنگی طه، کتاب طه، ۱۴۰۳، ۴۸۸ص.
ـ تکوین تفسیر در سدههای نخست اسلام، اعتبار مکتوبات اسلامی در دورۀ شکلگیری، تألیف هربرت برگ، ترجمۀ شادی نفیسی، زهره زنجانچینیکو و زینب نجفی، ویرایش حسین خندقآبادی، تهران: حکمت، ۱۴۰۳، ۴۱۶ص.
ـ پژوهشی تطبیقی در مفردات قرآن کریم، تألیف محمدکاظم شاکر و محمدعلی همتی، سرویراستار: نازیلا فرمانیانوشه، تهران: دانشگاه علامه طباطبائی، ۱۴۰۳، ۳۹۶ص.
ـ آموزه قرآنی امت: رهیافتی فرهنگی و تمدنی، تألیف امیرمحسن عرفان، ویرایش محمدرضا مروارید، مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی، ۱۴۰۳، ۴۸۷ص.
ـ فرهنگنامۀ بزرگ قرآنی، پژوهش علی رواقی، تهران: دانشگاه شهید بهشتی، ۱۳۹۵ـ۱۴۰۲، ۶ج.
در گروه «حدیث» آثار زیر برای برگزیدهشدن رقابت میکنند:
ـ عبقات الأنوار فی إمامه الائمة الاطهار علیهمالسلام، تألیف میرحامد حسین لکهنوی، تحقیق و تصحیح گروه محققان، سرویراستار: مهدی اسفندیاری، زیرنظر محمدتقی سبحانی، قم: بنیاد بینالمللی امامت، نشر امامت اهل البیت الطاهرین علیهمالسلام؛ مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی، ۱۴۰۳، ۱۷ج.
ـ الکافی، تألیف محمد بن یعقوب کلینی، تصحیح و تحقیق محمدحسین درایتی و همکاران (گروه احیا و تصحیح متون)، ترجمۀ سیدضیاء مرتضوی، محمد مرادی، مهدی مهریزی، عبدالهادی مسعودی و حمیدرضا شیخی، بازبینی ترجمه: علی خنیفرزاده، مهدی حسینیانقمی، رسول افقی، محمد مرادی و سعیدرضا علیعسکری، ویرایش و تحقیق اسناد: سیدعلیرضا حسینی و محمدرضا جدیدینژاد، شرح احادیث و توضیح مفردات: جواد فاضل بخشایشی، سرویراستار فارسی: علی خنیفرزاده، قم: مؤسسۀ علمی ـ فرهنگی دارالحدیث، انتشارات دار الحدیث، ۱۴۰۳، ۱۵ج.
ـ بررسی پدیدۀ وضع و تحریف در احادیث مهدویت، جریانها، نمونهها و برآیندها، تألیف خدامراد سلیمیان، سرویراستار: محمدباقر انصاری، ویرایش ابوالقاسم آرزومندی، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ۱۴۰۳، ۴۹۶ص.
ـ لوامع الأنوار فی شرح عیون الأخبار (کتاب شرح عیون أخبار الرضا علیهالسلام)، تألیف نعمةالله الموسوی الحسینی الجزایری (۱۰۵۰ـ۱۱۱۲ق)، تصحیح و تحقیق امیر سلمانیرحیمی و ناصر نجفی، ویرایش محمدحسن زبری القائنی، مشهد: بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی، ۱۴۰۳، ۸۷۴ص.
ـ کلمات سید العرب ابیالحسن علی بن ابیطالب صلواتاللهعلیه، تألیف السید ابوالحسن محمد بن طاهر الجعفری الاصفهانی، تحقیق گروه محققان کتابخانۀ علامه مجلسی، زیر نظر سیدحسن موسویبروجردی، قم: کتابخانۀ علامه مجلسی، ۱۴۰۳، ۷۸۸ص.
تک اثر زیر نیز در گروه «سیره» به عنوان نامزد معرفی شد:
ـ رویکردهای ایرانی به واقعۀی عاشورا، تحلیلی پدیدارشناسانه از عاشورا در فرهنگ ایران، تألیف علی مهجور، تهران: نیستان هنر، ۱۴۰۳، ۴۲۶ص.
۴ کتاب زیر در گروه «فقه و اصول» برای برگزیده شدن رقابت میکنند:
ـ نهایة الوصول إلی علم الأصول، تألیف علامه حلی، تحقیق مؤسسۀ آل البیت علیهمالسلام لإحیاء التراث، قم: مؤسسۀ آل البیت علیهمالسلام لاحیاء التراث، ۱۴۳۱ـ۱۴۴۵ق، ۵ج.
ـ بررسی فقهی حفظ نظام و مسائل آن، تألیف سیدضیاء مرتضوی، سرویراستار: محمدباقر انصاری، ویرایش معصومه شجاعی، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ۱۴۰۳، ۶۸۲ص.
ـ روششناسی اجتهاد: مطالعۀ مکاتب اجتهادی معاصر، تألیف ابوالقاسم علیدوست، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی، ۱۴۰۳، ۵۱۶ص.
ـ قراردادهای سوآپ: بررسی فقهی ـ اقتصادی، تألیف غلامعلی معصومینیا، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی، ۱۴۰۳، ۵۸۸ص.
در گروه «کلام» تنها یک اثر به مرحله دوم داوری راه یافت:
ـ کلام اسلامی: شرحی بر کشف المراد، تألیف حسن یوسفیان، ویرایش حسن یوسفیان، قم: حکمت اسلامی، ۱۳۹۴ـ۱۴۰۳، ۳ج.
کتابهای زیر در گروه «اخلاق» در مرحله دوم مورد ارزیابی قرار میگیرند:
ـ اخلاقشناسی و مرزهای فلسفه، تألیف برنارد ویلیامز، ترجمۀ مینو حجت، ویرایش زبانی: معصومه موسوی، تهران: مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، ۱۴۰۳، ۳۹۶ص.
ـ کتاب راهنمای جامعهشناسی اخلاق، بهکوشش استیون هیتلین و استفان وایزی، ترجمۀ مجید جعفریان، سیدرحیم راستیتبار، حمید طالب، مهدی حبیبالهی، اللهکرم کرمیپور و سیدجواد میری، نظارت علمی و مقدمۀ تحلیلی: مهدی علیزاده، سرویراستار: محمدباقر انصاری، ویرایش معصومه شجاعی، قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ۱۴۰۳، ۱۰۵۶ص.
ـ طبقهبندی گزارههای اخلاقی، درآمدی بر مبانی و شیوهها در آیات قرآن کریم و روایات، تألیف محمدجعفر صدری، تهران: دفتر پژوهش و نشر سهروردی، ۱۴۰۳، ۹۵۲ص.
ـ آموزش اخلاق: مطالعهای در نظریه و کاربرد جامعهشناسی آموزش و پرورش، تألیف امیل دورکیم، ترجمۀ هوشنگ نایبی و محمدرضا جوادییگانه، تهران: علمی، ۱۴۰۳، ۳۲۲ص.
ـ اخلاق آب: رویکردی ارزشمحور برای حل بحران آب، تألیف دیوید گرونفلد، ترجمۀ سیدموسی حسینی، ویرایش ادبی: داود رمضانی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۲۶۵ص.
ـ خداوند خداوندان اخلاق: کتاب دوم از فلسفۀ اخلاق اجتماعی جامعهشناسی تاریخی اخلاق، تألیف حمید ابوطالبی، تهران: لوح فکر، ۱۴۰۳، ۷۰۲ص.
۴ کتاب در گروه «عرفان» مرحله دوم داروی این جایزه را از سر میگذرانند:
ـ مقامات حاتمی: مناقب ضیاءالدین حاتمی جوینی عارف قرن ششم، تألیف ضیاءالدین ابوبکر حاتمی، تصحیح محمدرضا شفیعیکدکنی، تهران: سخن، ۱۴۰۳، ۳۹۲ص.
ـ عیار نقد: بررسی انتقادی روایات ناظر به نقد تصوف و عرفان، تألیف محمد عیسی جعفری، ویرایش زبانی: سجاد محمدی، تهران: مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، ۱۴۰۳، ۶۵۸ص.
ـ شب تیره نفس، تألیف خوآن دلا کروث (یوحنای صلیبی)، ترجمه و شرح ربابه آبداری، ویرایش حسین خندقآبادی، تهران: کرگدن، ۱۴۰۳، ۲۴۴ص.
ـ باخرزینامه: مجالس و نامهها و رسالهها و لطائف و قطعات پراکنده، تألیف ابوالمعالی سیفالدین سعید بن مطهر باخرزی، تصحیح اکبر راشدینیا، ویرایش حامد عبداللهیسفیدان، تهران: مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایران، ۱۴۰۳، ۴۹۲ص.
در گروه «ادیان دیگر» نیز ۲ کتاب به عنوان نامزد معرفی شدند:
ـ اساطیر غرب (از مجموعۀ نقابهای ایزد)، تألیف جوزف کمبل، ترجمۀ مانی صالحیعلامه، ویرایش فاطمه نادری، تهران: چرخ، ۱۴۰۳، ۵۸۶ص.
ـ تائوی اسلام: کتاب مرجع دربارۀ مناسبات مربوط به جنسیت در اندیشۀ اسلامی، تألیف ساچیکو موراتا، ترجمۀ اسماعیل علیخانی و حسین نقوی، تهران: مؤسسۀ پژوهشی حکمت و فلسفۀ ایران، ۱۴۰۳، ۸۱۵ص.
*******
موضوع ادبیات
دبیرخانه چهلوسومین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نامزهای ۴ گروه «متون قدیم»، «نقد ادبی (ترجمه)»، «ادبیات زبانهای دیگر» و «ادبیات عربی» را در موضوع «ادبیات» اعلام کرد.
آثار زیر در گروه «متون قدیم» به مرحله دوم داوری راه پیدا کردند:
دو رساله در عروض فارسی از قرن ششم هجری: رساله در عروض: مسعود بن احمد سیفی نیشابوری و منهاج العروض انوری ابیوردی، تصحیح سیدمحمدحسین حکیم، تهران: مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب، ۱۴۰۳، ۱۶۴ص.
دیوان حاج میرزامعصوم خاوری کوزهکنعانی، تألیف میرزامعصوم خاوری کوزهکنعانی، تصحیح نرجس سپهرنژاد، کاشان: اما، ۱۴۰۳، ۶۳۸ص.
فتوحات صفویه در ایالت فارس و جزایر بحرین، قشم و هرمز، تألیف ابن حسین شیرازی و دیگران، تصحیح سیدسعید میرمحمدصادق، تهران: موقوفات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۳، ۳۹۲ص.
مجمع الأفکار: دیباچهها، مرقعات و منشآت شاعران، نویسندگان، دانشمندان، پادشاهان و خوانین سدۀ یازدهم هجری، تألیف محمد حکیم هندی، تصحیح قربانعلی ابراهیمی، تهران: سنگلج، ۱۴۰۳، ۲ج.
تنبیه الغافلین، تألیف ابولیث سمرقندی، ترجمۀ ابواسحاق ابراهیم بن بدیل بن محمد الصالحین، تصحیح حامد خاتمیپور، تهران: سخن، ۱۴۰۳، ۱۲۳۲ص.
رشحات عین الحیات، تألیف فخرالدین علی صفی کاشفیسبزواری، تصحیح عارف نوشاهی، تهران: موقوفات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۳، ۸۸۳ص.
دیوان منوچهری دامغانی، تصحیح راضیه آبادیان، تهران: موقوفات دکتر محمود افشار، ۱۴۰۳، ۱۱۱۲ص.
در گروه «نقد ادبی (ترجمه)» نیز سه کتاب به عنوان نامزد معرفی شد:
مقایسۀ ادبیاتها: مطالعات ادبی در عصر طلایی، تألیف دیوید دمراش، ترجمۀ آزاده مهرپویان و الهه ساداتذاکری، قزوین: جهاد دانشگاهی قزوین، ۱۴۰۳، ۴۳۶ص.
تقلید و خلاقیت در غزل: استقبال از فغانی، تألیف پل ای. لوزنسکی، ترجمۀ علی خزاعیفر و سیدمهدی زرقانی، تهران: فرهنگ معاصر، ۱۴۰۳، ۴۵۶ص.
ادبیات تطبیقی به روایت سوزان باسنت، ترجمۀ سعید رفیعی خضری، تهران: چشمه، ۱۴۰۳، ۲۷۶ص.
در گروه «ادبیات زبانهای دیگر» نیز کتابهای زیر رقابت میکنند:
دروغها دربارۀ مادرم، نوشتۀ دانیلا دروشر، ترجمۀ مهشید میرمعزی، تهران: ثالث، ۱۴۰۳، ۴۴۸ص.
کتابرسان، نوشتۀ کارستن هن، ترجمۀ حسین تهرانی، تهران: ثالث، ۱۴۰۳، ۲۲۷ص.
آخرین روزها، نوشتۀ رمون کنو، ترجمۀ مهسا خیراللهی، تهران: نی، ۲۵۳ص.
درسهای یونانی، نوشتۀ هان کانگ، ترجمۀ فریبا عربزاده، تهران: لگا، ۱۷۷ص.
تماما مدرنها!، نوشتۀ ژِروم مِزو، ترجمۀ اصغر نوری، تهران: افق، ۱۴۰۳، ۱۷۶ص.
و داستانهایی دیگر…، نوشتۀ گئورگی گاسپادینف، ترجمۀ سهراب طاووسی، تهران: ثالث، ۱۴۰۳، ۱۱۸ص.
سکوتم را به شما تقدیم میکنم، نوشتۀ ماریو بارگاس یوسا، ترجمۀ سعید متین، تهران: برج، ۱۴۰۳، ۲۶۴ص.
۲ کتاب نیز در گروه «ادبیات عربی» به مرحلۀ دوم داوری راه پیدا کردند:
دیدهور، نوشتۀ احمد فالالدین، ترجمۀ محمدرضا مروارید، تهران: هرمس، ۱۴۰۳، ۳۳۳ص.
ادبیات تطبیقی در جهان عرب، ویراست دوم، تألیف عبدالنبی اصطیف، ترجمۀ حجت رسولی، ویرایش آذرمه سنجری، تهران: دانشگاه شهید بهشتی، ۱۴۰۳، ۱۸۷ص.
*******
موضوع «زبان»
دبیرخانه چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ۱۲ کتاب در گروههای «زبانهای باستانی»، «گویشهای محلی»، «زبانشناسی»، «زبان زبانهای دیگر»، «زبان عربی» با موضوع «زبان» را برای رقابت در مرحله نهایی معرفی کرد.
در گروه «زبانهای باستانی» سه کتاب به مرحله دوم ارزیابی رسیدند:
دفتر وِجَرکرد دینی (متن پهلوی، آوانوشت، برگردان فارسی، واژهنامه)، گردآوری مدیوما آراسپی، گزارش و پژوهش ایرج عنایتیزاده، تهران: برسم، ۱۴۰۳، ۵۳۵ص.
نامههای منوچهر: متنی به فارسی میانه (پهلوی)، آوانوشت متن پهلوی، برگردان فارسی و یادداشتها از عسکر بهرامی، تهران: برسم، ۱۴۰۳، ۳۸۳ص.
واژههای سغدی در متون کهن فارسی، پژوهش علی رواقی، تهران: فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ۱۴۰۳، ۶۴۸ص.
آثار زیر نیز در گروه «گویشهای محلی» رقابت خواهند کرد:
گنجینه گویشهای ایرانی (استان گیلان ): شرق گیلان هفت گویش از دامنه البرز، ویراست ۲، تألیف عفت امانی، تهران: فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ۱۴۰۳، ۵۶۸ص.
واژهنامه گویش بهدینان شهر یزد: فارسی به گویش همراه با مثال، تألیف کتایون مزداپور، تهران: هیرمبا؛ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۴۰۳، ۴ج.
فرهنگ مصادر تاتی، تالشی و گیلکی، تألیف جهاندوست سبزعلیپور، با همکاری محمد حسندوست، تهران: فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ۱۴۰۲، ۲ج.
کتابهایی که در گروه «زبانشناسی» به مرحله دوم داوری رسیدند به شرح زیر است:
زبان و معنی، تألیف کورش صفوی، تهران: علمی، ۱۴۰۳، ۷۴۵ص.
مبانی گفتمان، تألیف آنجلا گودارد و نیل کاری، ترجمه فردوس آقاگلزاده، حسین داوری و ابوطالب ایرانمهر، تهران: مرکز نشر دانشگاهی، ۱۴۰۳، ۲۷۲ص.
درآمدی بر زبانشناسی پیکرهای، تألیف سندرین زوفری، ترجمه محمدحسن ترابی و شهره صادقی، ویرایش پریسا بخشنده، تهران: نویسه پارسی، ۱۴۰۳، ۴۰۲ص.
تکامل زبان و آسیبهای رشدی، تألیف آرلد لیان، ترجمه محمدحسن ترابی،تهران: نویسه پارسی، ۱۴۰۳، ۳۹۸ص.
تکاثر زیر نیز از گروه «زبان زبانهای دیگر» به مرحله دوم داوری رسید:
چالشهای بنیادین علم ترجمه، تألیف کاتارینا رایس، پیشگفتار: ژان-رنه لادمیرال، ترجمه فرانسوی کاترین ا. بوکه، ترجمه دانیال بسنج و معصومه عابدزاده، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی در علوم اسلامی و انسانی (سمت)؛ پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی،۱۴۰۳، ۱۹۶ص.
در گروه «زبان عربی» نیز کتاب زیر به مرحله دوم داوری راه یافت:
فرهنگ امروزین عربی ـ فارسی، تألیف آیتالله زرمحمدی، تهران: آوای خاور، ۱۴۰۳، ۴ج.
*******
موضوع «هنر»
دبیرخانه چهلوسومین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نامزدهای موضوع «هنر» را در گروههای «کلیات هنر»، «هنرهای تجسمی»، « عکاسی»، «معماری و شهرسازی»، «موسیقی»، «هنرهای نمایشی»، «نمایشنامه» و «تربیت بدنی» معرفی کرد.
سه کتاب زیر در گروه «کلیات هنر» به مرحله دوم داوری راه پیدا کردند:
فلسفه هنرهای دینی، تألیف گوردون گراهام، ترجمه محمدرضا ابوالقاسمی، ویرایش امید محمدحیدر، تهران: نی، ۱۴۰۳، ۲۵۸ص.
نقاش مردهها: سه روایت از تصویر در ایران، تألیف امیر نصری، تهران: گیلگمش، ۱۴۰۳، ۳۲۰ص.
ذهنیات معماری در مکتوبات فارسی در شرق ایرانزمین سدههای نخست اسلامی، تألیف فرزاد زرهداران، تهران: نشر و پژوهش شیرازه کتاب؛ دانشگاه شهید بهشتی، ۱۴۰۳، ۲۸۱ص.
در مرحله دوم دو کتاب در گروه «هنرهای تجسمی» ارزیابی خواهند شد:
کتیبههای دوران اسلامی، تألیف شیلا بلر، ترجمه ولیالله کاووسی، تهران: کتاب آبان، ۱۴۰۳، ۴۴۰ص.
دیباچهنویسی بر مرقع: نگارش تاریخ هنر در ایران قرن دهم هجری، تألیف دیوید جی. راکسبرو، ترجمه و تحقیق حنیف رحیمیپردنجانی، تهران: فرهنگستان هنر جمهوری اسلامی ایران، مؤسسه تألیف، ترجمه و نشر آثار هنری “متن”، ۱۴۰۳، ۴۰۰ص.
اثر زیر در گروه «عکاسی» به عنوان نامزد معرفی شد:
تسخیر نور: تاریخ اجتماعی و زیباشناختی عکاسی، تألیف رابرت هرش، ترجمه کیوان نیکطبیعت؛ ویرایش فاطمه لشکرینژاد. تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی در علوم اسلامی و انسانی (سمت)؛ پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی، ۱۴۰۲، ۷۰۴ص.
۱۱ کتاب در گروه «هنرهای نمایشی» به مرحله دوم راه پیدا کردند:
۱۹۶۸ و سینمای جهانی، ویراسته کریستینا گرهارت و سارا سلجوقی، بهکوشش شاهین محمدیزرغان، ویرایش نجمه عالی تهران: رایبد، ۱۴۰۳، ۴۹۱ص.
راهنمای فلسفه و فیلم راتلج، ویراسته یزلی لیوینگستن و کارل پلنتینگا، ترجمه معصومه گنجهای، تهران: حکمت سینا، ۱۴۰۳، ۲ج.
روشهای پژوهش در طراحی صحنه فیلم و تئاتر: امر درونی، سردبیران: دانا وو و دیوید وانگ، ترجمه و تألیف پیام فروتن، تهران: فرگام، ۱۴۰۳، ۴۶۰ص.
درام و تئاتر کاربردی: راهنمای تسهیلگران برای کار در اجتماعات، تألیف مونیکا پرندرگست و جولیانا ساکستن، ترجمه علی ظفرقهرمانینژاد، لاهیجان: باهمستان، ۱۴۰۳، ۲ج.
زندهبودن: اجرا در فرهنگی رسانهمحور، تألیف فیلیپ اوسلندر، ترجمه افسانه کمالی، ویرایش علی شمس، تهران: نیماژ، ۱۴۰۳، ۳۱۲ص.
درآمدی بر نظریه تلویزیون، تألیف لورنتس انگل، ترجمه گلناز سرکارفرشی، ویرایش الهه رمضانی، تهران: گیلگمش، ۱۴۰۳، ۲۸۸ص.
شکسپیر و جامعه: تئاتر: نظریه و اجرا، تألیف تری ایگلتون، ترجمه رضا سرور، تهران: بیدگل، ۱۴۰۳، ۲۵۱ص.
بوطیقای نمایشنامهنویسی، کتاب دوم: بیان دراماتیک، تألیف نصرالله قادری و غلامحسین دولتآبادی، تهران: یکشنبه، ۱۴۰۳، ۲۸۶ص.
واژهها و مفاهیم سینمایی (انگلیسی به فارسی)، گردآوری، ترجمه و تألیف مجید مصطفوی، تهران: روزنه کار، ۱۴۰۳، ۸۱۸ص.
نوشتن برای صحنه: راهنمای عملی نمایشنامهنویسی، تألیف لیروی کلارک، ترجمه قاسم نجاری، تهران: بیدگل، ۱۴۰۳، ۳۷۹ص.
صحنهپردازی آخرالزمانی: تئاتر در عصر بحران اقلیمی، تألیف برایان کولیک، ترجمه محمدرضا وفائی و انسیه پولادزاده، ۱۴۰۳، ۴۱۶ص.
در گروه «معماری و شهرسازی» نیز آثار زیر برای داوری دوم انتخاب شدند:
شهرشناسی استارباد: دگرگونیهای بافت شهری گرگان (پیش از ۱۳۰۰ تا دهه ۱۳۵۰خورشیدی): شهرسازی و معماری بومی استارباد، شهرسازی و معماری سالهای ۲۰ـ۱۳۰۰ گرگان، تألیف یعقوب رشتچیان، گرگان: در گلستانه، ۱۴۰۳، ۳۱۸ص.
سیمای تبریز در نیمه نخست قرن چهاردهم شمسی (۱۲۹۹ تا ۱۳۵۷)، تألیف حامد بیتی و باقر پورجواداصل، ناظر علمی: احد ابراهیمپور با همکاری کریم میمنتنژاد و امیر دهقان، تبریز: شورای اسلامی شهر تبریز، مرکز پژوهشها، ۱۴۰۳،۳۵۳ص.
معماری کاخ در ایران باستان متأخر: یک بررسی انتقادی، تألیف احسان طهماسبی. مشهد: کتابکده کسری، ۱۴۰۳، ۲۶۳ص.
طبیعت بازارهای گنبدی شهرهای فلات مرکز ایران، تألیف محمود یعقوبی، ویرایش مریم نوربخش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی، ۱۴۰۳، ۲۰۸ص.
هژمونی در معماری و شهرسازی: نگاهی به دیدگاههای آنتونیو گرامشی و تأثیر آن بر معماری و شهرسازی معاصر، تألیف ساریه زارعیان، تهران: طحانگستر، ۱۴۰۳، ۳۵۶ص.
طراحی نور در معماری، تألیف زهراسادات زمردیان، محمد تحصیلدوست و سیدهنسترن سیدشفوی، ویرایش ناهیده کاظمزادهگنجی، تهران: دانشگاه شهید بهشتی،، ۱۴۰۳، ۳۲۹ص.
از صفه تا مرشدیه: سیری در معماری خانقاههای ایران، تألیف احد نژادابراهیمی و محمد شیخالحکمایی، تبریز: دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ۱۴۰۲،۲۹۶ص.
روشهای تحقیق بصری در معماری، ویراستاران: ایگا ترویانی و سوزان اوینگ، ترجمه سارا دشتگرد، تهران: سازمان انتشارات، جهاد دانشگاهی، ۱۴۰۳، ۵۵۷ص.
۴ کتاب در گروه «موسیقی» در مرحله دوم داوری میشوند:
رساله موسیقی نقاوة الأدوار و تصانیف، تألیف عبدالعزیز بن عبدالقادر مراغی، تصحیح سیدحسین میثمی و مصطفی عبادی، تهران: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، مرکز پژوهشهای ایرانی و اسلامی، ۱۴۰۳، ۲۸۲ص.
تفکرات فلسفی در باب موسیقی: سدههای میانه اسلامی، تألیف فضل الشهادی، ترجمه سهند سلطاندوست، تهران: مرکز، ۱۴۰۳، ۱۸۴ص.
آهنگسازی در موسیقی کلاسیک ایرانی، گفتمانها و مسأله هویت، تألیف سپهر سراجی، تهران: ماهور، ۱۴۰۳، ۲۲۰ص.
سازنامه: پژوهشی در شناخت سازهای دوره ساسانی، تألیف مهشید فراهانی، تهران: ماهور، ۱۴۰۳، ۱۷۶ص.
دبیرخانه در گروه «نمایشنامه» نیز ۳ کتاب را برای داوری در مرحله دوم اعلام کرد:
پیچفورک دیزنی، نوشته فیلیپ ریدلی، ترجمه حمید دشتی، تهران: کتاب دیدآور، ۱۴۰۳، ۱۳۰ص.
سگخور، نوشته محمد میرعلیاکبری، تهران: آیاس، ۱۴۰۳، ۱۴۵ص.
رگ تاک: هفت نمایشنامه، نوشته رضا گوران، ویرایش امیرحسین فخری، تهران: ادبیات نمایشی، ۱۴۰۳، ۳۳۱ص.
آثار زیر در گروه «تربیت بدنی» به عنوان نامزد معرفی شدند:
مدیریت مالی در صنعت ورزش، تألیف متیو تی. براون و دیگران، ترجمه محمد کشتیدار، رضا حیدری و زهرا کریمیانقلیانلو، ویراستار علمی: مهدی طالبپور، مشهد: دانشگاه فردوسی مشهد، ۱۴۰۳، ۶۳۲ص.
علم بازتوانی: چگونه میتوان بر درد غلبه کرد و از آسیب بهبود یافت، تألیف ام والترز و گلن کوردوزا، ترجمه سیدصدرالدین شجاعالدین و مهران مدیحیان، تهران: دانشگاه خوارزمی، ۱۴۰۳، ۷۵۷ص.
روش پژوهش کیفی در ورزش، تألیف مهرداد محرمزاده، رسول نظری و زهرا سهرابی، ویراستار ادبی: مهرداد آقایی، اردبیل: دانشگاه محقق اردبیلی، ۱۴۰۲، ۷۰۴ص.
فعالیت بدنی برای سلامتی انسان: با تشریح مکانیسمهای فیزیولوژیکی درگیر در بهبود بیماریها، ویراستار: جونجی شیائو، ترجمه حسین شیروانی، احسان عربزاده، زهرا صمدیان، مهدی زرگانی و ابوالفضل حسنیپازکی، ویرایش علمی: حسین شیروانی، تهران: دانشگاه علوم پزشکی بقیةالله (عج)؛ نرسی، ۱۴۰۳، ۳۹۷ص.
گزارشها و پروژههای آزمایشگاهی در علوم ورزشی و تمرین، تألیف مایک پرایس، ترجمه شهزاد طهماسبیبروجنی و علیرضا امینایی، تهران: دانشگاه تهران، ۳۰۴۱، ۲۷۶ص.
اخلاق زیستی، ژنتیک و ورزش، تألیف سیلویا کامپورسی و مایک مکنامی، ترجمه عباسعلی گائینی و فهیمه کاظمی، تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب دانشگاهی در علوم اسلامی و انسانی؛ پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی، ۱۴۰۳، دوازده، ۲۶۸ص.
روش تحقیق در فعالیت بدنی و علوم تندرستی، تألیف مؤلفین جری آر. توماس و دیگران، ترجمه ابوالفضل فراهانی و امیر دانا، گرگان: ویراست، ۱۴۰۳، ۲ج.
دانشنامه رفتار حرکتی، تألیف سیدمحمدکاظم واعظموسوی، روبیتا کمیلی، پونه مختاری، علی پشابادی و نگار آرازشی، ویرایش طاهره زارع، تهران: دانشگاه جامع امامحسین (علیهالسلام)، ۱۴۰۲، ۷۰۷ص.
*******
موضوع «دانش و مهندسی»
دبیرخانه چهلوسومین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نامزدهای موضوع «علوم کاربردی» را در گروههای «علوم پزشکی»، «دامپزشکی»، «مهندسی مواد و معدن»، «مهندسی عمران»، «مهندسی صنایع»، «مهندسی شیمی»، «مهندسی برق» و «مهندسی کشاورزی و دامپروری» معرفی کرد.
آثار زیر در گروه «علوم پزشکی» به مرحله دوم ارزیابی رسیدند:
درسنامه پرستاری داخلی جراحی: براساس سرفصل پرستاری بزرگسالان و سالمندان، تألیف عباس عباسزاده و همکاران، تهران: جامعهنگر، ۴ج.
ژنتیک ناباروی و تولید مثل انسان، تألیف مسعود بذرگر با همکاری جمعی از اعضای هیئت علمی پژوهشکده زیستشناسی و علوم پزشکی تولید مثل، تهران: زیست فناوری، ۱۴۰۳، ۲۷۳ص.
ماجرای قلب: تاریخ قلب انسان از رهگذر یازده عمل جراحی، تألیف تامس موریس، ترجمه ماندانا فرهادیان، تهران: مان کتاب، ۱۴۰۳، ۴۴۸ص.
بیماریهای ایدیوپاتیک، تألیف شاهین اسعدی، ناصر شاگردیاسماعیلی، مونا حبشیزاده، طاهره طاهریتیمورلویی، سیما کوهسانی، تهران: عمیدی، ۱۴۰۳، ۴ج.
ضروریات تهویه مکانیکی، تألیف امیر واحدیانعظیمی، کیوان گوهری مقدم، تهران: جامعهنگر، ۱۴۰۳، ۲۹۶ص.
کارآزماییهای بالینی در سالمندشناسی و طب سالمندی: راهنمای پژوهشهای تجربی، نیمهتجربی قبل و بعد، کارآزمایی شاهدار بالینی و غیربالینی، تألیف آنتونیو چروبینی و دیگران، ترجمه عبدالرحیم اسداللهی، تهران: رویانپژوه، ۱۴۰۳، ۳۲۶ص.
فناوری اطلاعات و ارتباطات در پزشکی از راه دور، تألیف شهربانو پلوانی نژاد، مهدی وفائی، علیرضا سهرابی و محمدرضا معدنی، تهران: سایه سلامت، ۱۴۰۳، ۴۲۴ص.
۵ کتاب در گروه «دامپزشکی» برای برگزیده شدن رقابت میکنند:
بیوتکنولوژیهای کاربردی در تولید مثل حیوانات: روندهای فعلی و کاربردهای عملی برای مدیریت تولیدمثل، تألیف جان کارلوس گاردن و کیتی استو، ترجمه اسماعیل آین، فرید مهدقرهباغ، ارومیه: دانشگاه ارومیه، ۱۴۰۳، ۳۴۱ص.
بهینهسازی سلامت گلههای طیور، تألیف ژاک دو ویت، ترجمه ریما مرشد، مهلا آرینپور، آرش قلیانچیلنگرودی و حسین حسینی، تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی، ۱۴۰۳، ۵۴۴ص.
بیماریهای گاوهای شیری، تألیف سایمون پیک و توماس دایورس، ترجمه سیروس صادقیانچالشتری، آرمان شکری، زانیار پیرکانی و شیما رعایائی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۲ج.
بیماریهای دستگاه تنفسی در دامهای کوچک (سگ و گربه)، تألیف لینل جانسون، ترجمه شهرام جمشیدی، نیما سعیدی، سیدعلیاکبر شیخ الاسلامی، سجاد رضایی، امیرحسین والافر و علی پورشعبانشهرستانی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۳۷۲ص.
دامپزشکی زنبور عسل: پیشگیری و درمان بیماریها، تألیف جفری آر. اپلگات جی. آر. بریتانای کیل، ترجمه حمید امانلو، سعیده نوحی و محبوبه مرادیان، زنجان: دانشگاه زنجان، ۱۴۰۳، ۲۸۴ص.
در گروه «مهندسی مواد و معدن» نیز اثر زیر به عنوان نامزد معرفی شد:
حفاظت کاتدی و آندی، تألیف خسرو رحمانی، تهران: دانشگاه شهید بهشتی، ۱۴۰۳، ۷۰۶ص.
۳ کتاب نیز در گروه «مهندسی عمران» در مرحله دوم ارزیابی میشوند:
اصول و کاربردهای بهسازی زمین، تألیف جی هان، ترجمه بابک ابراهیمیان، علی نورزاد و امیررضا زرنوشهفراهانی، تهران: دانشگاه شهید بهشتی، ۱۴۰۳، ۸۹۲ص.
مبانی و مسائل الاستودینامیک، تألیف مرتضی اسکندری قادی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۴۷۱ص.
مهندسی سواحل و بنادر، تألیف شاپور طاحونی و منصور بیات، تهران: علم و ادب، ۱۴۰۲، ۱۰۰۷ص.
داوران در گروه «مهندسی صنایع» آثار زیر را در مرحله دوم داوری میکنند:
مقدمهای بر تابآوری زنجیره تأمین: مدیریت، مدلسازی، فناوری، تألیف دیمیتری ایوانف، ترجمه مرتضی قمیاویلی، متینه زیاری، میرسامان پیشوایی و آرمین جبارزاده، تهران: دانشگاه علم و صنعت، ۱۴۰۳، ۱۷۸ص.
مدلسازی و تحلیل زنجیره تأمین بر اساس نظریه بازیها، تألیف مجید شیخمحمدی، نرگس خانلرزاده و بابک یوسفییگانه، تهران: دانشگاه تربیت مدرس، ۱۴۰۳، ۴۶۸ص.
مهندسی قابلیت اطمینان، تألیف الساید آ. الساید، ترجمه امیرحسین امیری، محمدرضا میرزائینوین، تهران: دانشگاه شاهد، ۱۴۰۳، ۱۱۰۶ص.
بهینهسازی غیرقطعی، تألیف میرسامان پیشوایی، محمد نمکشناس، تهران: دانشگاه علم و صنعت، ۱۴۰۳، ۲۹۲ص.
کاربرد نظریه سیستمها در مطالعات آینده، تألیف سحر کوثری، تهران: مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، ۱۴۰۳، ۱۸۴ص.
در مرحله دوم ۲ کتاب در گروه «مهندسی شیمی» داوری میشوند:
شبیهسازی و طراحی فرآیندهای شیمیایی برنامههای اسپن پلاس و اسپن هایسیس، تألیف جاما حایداری، ترجمه خشایار محمدبیگی و سیدعلی طاهری، تهران: آقای کتاب، ۱۴۰۳، ۵۷۰ص.
عوامل فعال سطحی و کاربردهای آنها در پوششهای سطح، تألیف محسن محسنی و حسین یحیائی، تهران: دانشگاه صنعتی امیرکبیر، ۱۴۰۳، ۳۲۵ص.
در گروه «مهندسی برق» کتابهای زیر به مرحله دوم راه یافتند:
سیستمهای کنترل پیشرفته (پیوسته ـ گسسته)، تألیف حیدرعلی شایانفر، تهران: دانشگاه علم و صنعت ایران، ۱۴۰۳، ۵۴۲ص.
منابع مبتنی بر اینورتر مدلسازی و تأثیر آنها بر دینامیک و پایداری سیستم قدرت، تألیف معین عابدینی، حمیدرضا دریابار و مجید صنایعپسند، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۴۹۲ص.
کنترل مقام H، تألیف حمیدرضا تقیراد، محمد فتحی و فرینا زمانی اسگویی، تهران: دانشگاه صنعتی خواجهنصیرالدین طوسی، ۱۴۰۳، ۴۵۳ص.
جبر خطی، تألیف مسعود شفیعی و هاجر عطریانفر، تهران: دانشگاه صنعتی امیرکبیر، ۱۴۰۳، ۵۲۴ص.
در گروه «مهندسی کشاورزی و دامپروری» کتابهای زیر به عنوان نامزد معرفی شدند:
پرورش آزاد ماهیان، تألیف اود ایوارلکانگ، ترجمه علی حسینپورزلتی و علی طاهری میرقائد، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۵۸۲ص.
گیاهان شورزی و تغییر اقلیم: سازوکارهای انطباق و جنبههای کاربردی، تألیف میرزاحسن الزمانی، سرگئی شابالا، ماسایوکی فوجیتا، ترجمه افراسیاب راهنما و فرشاد صالحی، اهواز: دانشگاه شهید چمران اهواز، ۱۴۰۳، ۲ج.
هیدروژئولوژی سواحل، تألیف جیمی جیائو و وینسنت بست، ترجمه رامین فضلاولی، شادی صراف و جواد وجاهت، ساری: دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ۱۴۰۳، ۵۵۰ص.
نانو تکنولوژی کشاورزی و محیط زیست، فناوریهای نوین و تأثیرات زیستمحیطی آنها، تألیف فابیان فرنادز لیوکوئنو جایانتا کومارپاترا، ترجمه محمد کافی، محمدبهزاد امیری و نازنین میری، مشهد: جهاد دانشگاهی مشهد، ۱۴۰۳، ۶۹۹ص.
اطلس رنگی گیاهان آبزی: ماکروسکوپی و میکروسکوپی شمال ایران، تألیف آرمان محمودیاطاقوری و پریسا ملکی، تهران: جهاد دانشگاهی تهران، ۱۴۰۳، ۳۰۲ص.
ترکیبات فنولی: طبقهبندی، استخراج، درونپوشانی و کاربرد در صنایع پاستا، نانوایی و قنادی، تألیف محسن برزگر، آرش سلطانی، امیرپویا قندهارییزدی، نوشین بازسفیدپر و محمد نجاتیان، تهران: دانشگاه تربیت مدرس، ۱۴۰۳، ۳۸۰ص.
مهندسی متابولیک سیستمها و مهندسی متابولیک مصنوعی، تألیف لانگ لیو، کوچنک دو و یانفنگ لیو، ترجمه منصور امیدی و آرش مختاری، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۳۲۰ص.
کارخانه هوشمند تولید گیاه: نسل بعدی مزرعههای سرپوشیده عمودی، تألیف توبوکی کوزای، ترجمه علیرضا آشتیانیعراقی، ساسان علینیائیفرد و سیدساسان موسوی، تهران: دانشگاه تهران، ۱۴۰۳، ۶۳۰ص.