در جریان سفر آقای علی‌اشرف مجتهد شبستری، نخستین سفیر جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان و رئیس انجمن دوستی ایران و تاجیکستان، و دکتر اکبر ایرانی، مدیرعامل مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب، به تاجیکستان، دیداری با انور یعقوبی، معاون رئیس ولایت سغد، برگزار شد و دربارهٔ گسترش همکاری‌های فرهنگی، علمی و گردشگری میان ایران و تاجیکستان گفت‌وگو شد.
در این دیدار، با توجه به پیشینهٔ مشترک تاریخی و فرهنگی دو کشور، موضوع گردشگری علمی تخصصی و ظرفیت‌های موجود برای توسعهٔ آن مورد تأکید قرار گرفت. در این زمینه، بر اهمیت پیوند میان مراکز علمی و فرهنگی، معرفی میراث مشترک دو کشور و فراهم کردن زمینهٔ سفر پژوهشگران، استادان دانشگاه، دانشجویان و علاقه‌مندان به میراث فرهنگی و علمی ایران و تاجیکستان تأکید شد.
در بخش‌هایی از این گفت‌وگو، ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری شهرهای تاریخی تاجیکستان و ایران، از جمله خجند و تبریز، همچنین نوروز، موسیقی و دیگر جلوه‌های فرهنگ مشترک دو ملت مورد توجه قرار گرفت. آموزش و گسترش خط نیاکان و آشنایی نسل جوان با ادبیات نیاکان نیز از دیگر موضوعات مطرح‌شده در این دیدار بود.
علی‌اشرف مجتهد شبستری با اشاره به اهمیت تقویت ارتباط میان مراکز فرهنگی و علمی ایران و تاجیکستان، بر ضرورت استمرار این گفت‌وگوها و ایجاد سازوکاری برای تسهیل ارتباط میان اندیشمندان و نهادهای دو کشور تأکید کرد. وی با اشاره به جایگاه زبان فارسی در هویت فرهنگی دو کشور، همکاری و همدلی فارسی‌زبانان، به‌ویژه ایران و تاجیکستان، را از مهم‌ترین راه‌های پاسداشت و تقویت این میراث مشترک دانست و بر ضرورت فعال‌تر شدن انجمن‌های دوستی دو کشور تأکید کرد.
دکتر اکبر ایرانی نیز در این دیدار گزارشی از فعالیت‌های مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب در زمینهٔ میراث علمی و فرهنگی فرارود و تاجیکستان ارائه کرد و گفت که تاکنون حدود ۲۵ اثر از مجموعهٔ آثار منتشرشدهٔ مؤسسه به موضوعات و شخصیت‌های مرتبط با ماوراءالنهر، سمرقند، خیوه، کولاب، خجند و دیگر نواحی این حوزه اختصاص داشته است.
وی با اشاره به همکاری‌های علمی مؤسسه با پژوهشگران و مراکز علمی تاجیکستان، از برگزاری نشست‌های علمی مشترک و بهره‌گیری از ظرفیت آکادمی علوم تاجیکستان برای معرفی سخنرانان و پژوهشگران یاد کرد و این همکاری‌ها را زمینه‌ای برای پربارتر شدن برنامه‌های علمی دو طرف دانست.
مدیرعامل مؤسسهٔ پژوهشی میراث مکتوب همچنین به برخی از طرح‌ها و آثار مرتبط با میراث مشترک ایران و تاجیکستان اشاره کرد؛ از جمله انتشار مجموعهٔ ده‌جلدی آثار جامی با تصحیح افصح‌زاد، همکاری برای انتشار دیوان کمال خجندی، طرح تصحیح و انتشار آثار میرسیدعلی همدانی و پژوهش و انتشار متفاوت و دانشگاهی دیوان رودکی که بخش قابل توجهی از آن به بررسی‌های پژوهشی و پاورقی‌ها اختصاص یافته است.
دکتر ایرانی با اشاره به همکاری‌های انجام‌شده با آکادمی علوم تاجیکستان، از گفت‌وگو و همفکری اندیشمندان دو کشور دربارهٔ موضوعاتی همچون «تمدن آریایی» و نوروز نیز یاد کرد و بر ادامهٔ این همکاری‌ها تأکید داشت.
وی همچنین به اهمیت معرفی میراث علمی و خط نیاکان اشاره کرد و نمونه‌هایی از آثار دوزبانه به خط فارسی و سیریلیک را معرفی کرد؛ از جمله خلاصهٔ تاریخ بیهقی در دو خط فارسی و سیریلیک که با هدف آشنایی نسل جوان و امکان مقابله و تطبیق دو خط منتشر شده است.
در این دیدار همچنین از زنده‌یاد خورشید عبدالله‌زاده، پژوهشگر تاجیک حوزهٔ ریاضیات و از پژوهشگران ابومحمود خجندی، یاد شد و بر اهمیت معرفی دانشمندان و میراث علمی مشترک دو کشور تأکید شد. پیشنهاد ایجاد یادمانی برای غیاث‌الدین کاشانی نیز از دیگر موضوعات مطرح‌شده در این گفت‌وگو بود.
پیگیری ساخت و تولید مستند «شبلی؛ از استروشن تا دماوند و بغداد» و دیگر طرح‌های مشترک فرهنگی و علمی نیز در شمار موضوعات مورد اشاره در این دیدار بود.
مجموع این گفت‌وگوها نشان می‌دهد که ظرفیت همکاری ایران و تاجیکستان تنها به برنامه‌های مناسبتی و فرهنگی محدود نمی‌شود، بلکه حوزه‌هایی چون گردشگری علمی تخصصی، میراث مکتوب، معرفی دانشمندان و آثار علمی، آموزش خط نیاکان، پژوهش‌های مشترک و ارتباط میان مراکز علمی و فرهنگی می‌تواند زمینه‌ای برای ارتباط مستمر و عمیق‌تر میان دو کشور فراهم آورد.
این دیدار در جریان برنامه‌های سفر هیئت ایرانی به تاجیکستان و هم‌زمان با سی‌وپنجمین سالگرد استقلال این کشور انجام شد.